หน้าหนังสือทั้งหมด

พระพุทธเจ้ากับการตรัสรู้
119
พระพุทธเจ้ากับการตรัสรู้
และเสด็จขันธปรินิพพานในวันเพ็ญเดือน 6 เมื่อพระชนมายุได้ 80 พรรษา พุทธประวัตินั้นมีความพิเศษหลายประการ เช่น มีความชัดเจนไม่คลุมเครือ มีหลักฐานยืนยันการ มีอยู่จริงของพระสัมมาสัมพุทธเจ้ามากมายทั้งเอกสารท
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าเสด็จขันธปรินิพพานในวันเพ็ญเดือน 6 มีอายุ 80 ปี พระองค์มีลักษณะมหาบุรุษและมีความสุขสูงสุดในชีวิต ก่อนผนวช พระองค์ตรัสรู้ด้วยภาวนามยปัญญา ซึ่งมีความลึกซึ้ง มากกว่าความคิดทั่วไป การสร
การสร้างบารมีในพระพุทธศาสนา
129
การสร้างบารมีในพระพุทธศาสนา
“ดวงบุญที่เกิดจากการบำเพ็ญทานได้เป็นดวงบุญ ดวงบุญใหญ่โตเล็กเท่าไรไม่ว่าสร้างไปเถอะ ทำไปเถอะ แล้วเอาดวงบุญนั้นมากลั่นเป็นบารมี ดวงบุญมากลั่นเป็นบารมีนะ บุญมีคืบหนึ่ง... เอามากลั่น เป็นบารมีได้นิ้วเดียว
เนื้อหาดังกล่าวอธิบายถึงการสร้างบารมีโดยการกลั่นตัวจากบุญไปยังบารมี อุปบารมี และปรมัตถบารมี ซึ่งหมายถึงการสะสมบุญอย่างต่อเนื่องโดยการกระทำต่าง ๆ ที่ส่งเสริมบารมี และการสละอวัยวะหรือชีวิตเพื่อพุทธภูมิ
เส้นทางการสร้างบารมีของพระโพธิสัตว์
133
เส้นทางการสร้างบารมีของพระโพธิสัตว์
สุเมธดาบสนั่งสมาธิค้นหาพุทธการกธรรมอย่างนี้เรื่อยไปจนครบทั้ง 10 ประการ แล้วตั้งใจมั่น สร้างบารมีเรื่อยมาอีก 4 อสงไขยแสนกัป จึงได้ตรัสรู้เป็นพระสัมมาสัมพุทธเจ้าในที่สุด จริง ๆ แล้วชาตินี้ ไม่ได้เป็นชาต
บทความนี้กล่าวถึงเส้นทางการสร้างบารมีของพระโพธิสัตว์ โดยมีการนั่งสมาธิค้นหาพุทธการกธรรมและใช้เวลานานถึง 16 อสงไขยกัปในการสร้างบารมี ทั้งนี้แต่ละประเภทของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าจะใช้เวลาในการสร้างบารมีแตกต
อสงไขยและการสร้างบารมีในพระพุทธศาสนา
134
อสงไขยและการสร้างบารมีในพระพุทธศาสนา
อสงไขย แปลว่า นับไม่ได้ ดังบทว่า “อสงเขยุยา ได้แก่ ชื่อว่าอสงไขย เพราะใคร ๆ ไม่อาจนับได้ อธิบายว่า เกินที่จะนับ หากเรานับจำนวนไปเรื่อย ๆ ตั้งแต่หนึ่งไปจนถึงอสงไขยจะเป็นดังนี้คือ 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8
อสงไขยหมายถึงจำนวนที่นับไม่ได้ เช่น 1 อสงไขย = 10,000,000 หรือมีค่าตามเลข 1 ตามด้วยเลข 0 จำนวน 140 ตัว นอกจากนี้ยังมีการศึกษาการสร้างบารมีของพระสมณโคดมซึ่งใช้เวลา 20 อสงไขยแสนกัปแบ่งเป็น 3 ช่วงเวลา ได
พระไตรปิฎกและพระธรรมคุณ
153
พระไตรปิฎกและพระธรรมคุณ
พระไตรปิฎกฉบับอักษรไทยมีขึ้นครั้งแรกในรัชกาลที่ 5 คือในระหว่าง พ.ศ. 2431 – 2436 พระบาท สมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงให้คัดลอกพระไตรปิฎกอักษรขอมในใบลานออกมาเป็นอักษรไทย แล้วชำระแก้ไขและจัดพิมพ์ขึ
พระไตรปิฎกฉบับอักษรไทยถูกจัดพิมพ์ขึ้นเป็นครั้งแรกในรัชกาลที่ 5 ระหว่าง พ.ศ. 2431 – 2436 โดยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ซึ่งจัดพิมพ์พระไตรปิฎกเป็นรูปเล่มหนังสือ ต่อมาในรัชกาลที่ 7 ได้มีการพัฒ
การรู้แจ้งในธรรมของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
155
การรู้แจ้งในธรรมของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
คือยิ่งถือปฏิบัติเรื่อยไปไม่ละวางเสีย 6) อธิบายธรรมคุณบทว่า ปจฺจตฺต์ เวทิตพฺโพ วิญญูหิ ปญฺจตฺต์ เวทิตพฺโพ วิญญูหิ แปลว่า อันวิญญูพึงรู้เฉพาะตน คำว่า วิญญูชน คือ ผู้รู้แจ้ง หมายถึง ธรรมของพระองค์นั้นวิ
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้อธิบายว่า วิญญูชนจะรู้แจ้งในธรรมได้เฉพาะตนเท่านั้น โดยไม่สามารถให้ผู้อื่นเข้าใจในสิ่งที่ตนไม่เคยสัมผัสได้ เช่น การเปรียบเทียบการรับประทานอาหารหรือผลไม้ จากนั้นได้ตรัสว่า ธรรมที่พ
พระสังฆคุณกับการทำบุญ
193
พระสังฆคุณกับการทำบุญ
สาวกสังโฆ อาหุเนยโย ปาหุเนยโย ทักขิเณยโย, อัญชลีกรณีโย, อนุตตร์ ปุญญเขตต์ โลกสฺสาติ ฯ” จากพุทธดำรัสดังกล่าวสามารถสรุปพระสังฆคุณได้ 9 ประการดังนี้ 1) สุปฏิปนฺโน แปลว่า ท่านปฏิบัติแล้วดี คือ ปฏิบัติไปตา
บทความนี้วิเคราะห์พระสังฆคุณ 9 ประการ โดยอธิบายว่าพระสงฆ์ควรได้รับการเคารพและทำบุญ เพราะเป็นแหล่งบุญที่ยิ่งใหญ่กว่าการทำบุญกับพระพุทธเจ้า นอกจากนี้ ยังมีการพูดถึงพระอริยสงฆ์ในปัจจุบันและความสำคัญของสั
ขั้นตอนการบรรพชาและอุปสมบทในพุทธศาสนา
200
ขั้นตอนการบรรพชาและอุปสมบทในพุทธศาสนา
ขั้นตอนการบรรพชากุลบุตรเป็นสามเณรในสมัยพุทธกาลมีเพียงเท่านี้ อย่างไรก็ตามในปัจจุบันมี การเพิ่มพิธีกรรมย่อยต่างๆ เข้ามา เพื่อให้ผู้ขอบวชได้บุญกุศลเพิ่มขึ้น และเพื่อให้การบรรพชามีความศักดิ์สิทธิ์ มากขึ้
บทความนี้นำเสนอวิธีการบรรพชาของกุลบุตรเป็นสามเณรในสมัยพุทธกาลและการอุปสมบทเป็นพระภิกษุ โดยในปัจจุบันมีการเพิ่มพิธีกรรมเพื่อสร้างความศักดิ์สิทธิ์ และมีกระบวนการในการบวชที่แตกต่างกันไปตามประเพณี รวมถึงข
การบวชแบบญัตติจตุตถกรรมวาจา
201
การบวชแบบญัตติจตุตถกรรมวาจา
3) ญัตติจตุตถกรรมวาจา เป็นการบวชโดยคณะสงฆ์ หากเป็นชนบทที่หาพระภิกษุได้ยากก็ใช้ พระสงฆ์ 5 รูป รวมทั้งพระอุปัชฌาย์ หากเป็นเมืองหลวงซึ่งมีพระภิกษุอยู่มากต้องใช้พระภิกษุอย่างน้อย 10 รูป รวมทั้งพระอุปัชฌาย
ญัตติจตุตถกรรมวาจาเป็นวิธีการบวชโดยคณะสงฆ์ที่มีระเบียบการให้ผู้ที่มีคุณสมบัติได้รับการบวชเพื่อรักษาคุณภาพของพระภิกษุ โดยมีขั้นตอนการอุปสมบท 3 ขั้นตอน คือ บรรพชาเป็นสามเณร, ขออุปสมบท, และรับอนุศาสน์ ซึ
อุบาสก อุบาสิกา : ผู้นั่งใกล้พระรัตนตรัย
230
อุบาสก อุบาสิกา : ผู้นั่งใกล้พระรัตนตรัย
บทที่ 8 อุบาสก อุบาสิกา : ผู้นั่งใกล้พระรัตนตรัย 8.1 อุบาสก อุบาสิกาคือใคร สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ ณ นิโครธารามใกล้พระนครกบิลพัสดุ์ ในแคว้นสักกะ ครั้งนั้นเจ้าศากยะพระนามว่ามหานาม เสด็จเ
บทนี้อธิบายความหมายของอุบาสกและอุบาสิกา ซึ่งเป็นคฤหัสถ์ผู้ชายและผู้หญิงที่นับถือพระพุทธศาสนาอย่างมั่นคง โดยมีความหมายว่าเป็นผู้ที่ถึงพระรัตนตรัยเป็นที่พึ่ง คนที่มักนั่งใกล้พระรัตนตรัยนั้นเป็นพุทธศาสนิ
อุบาสก อุบาสิกาในสมัยพุทธกาล
239
อุบาสก อุบาสิกาในสมัยพุทธกาล
ประเทศจีนเจริญรุ่งเรืองมากเพราะได้รับการอุปถัมภ์จากพระเจ้าแผ่นดิน เช่น สมัยถังไทจงฮ่องเต้ เป็นต้น 8.5 อุบาสก อุบาสิกาในสมัยพุทธกาล 8.5.1 ภาพรวมอุบาสก อุบาสิกาในสมัยพุทธกาล อุบาสก อุบาสิกาในสมัยพุทธกาล
ในสมัยพุทธกาล อุบาสกและอุบาสิกามาจากทุกชั้นวรรณะ โดยเฉพาะวรรณะกษัตริย์ที่มีบทบาทสำคัญต่อการเผยแพร่พระธรรม เช่น พระเจ้าพิมพิสาร กษัตริย์ที่เชื่อมั่นในพระพุทธศาสนา ส่งผลให้มีประชาชนเข้าถึงธรรมมากขึ้น กา
การสร้างคนดีและการเลือกมิตรดี
96
การสร้างคนดีและการเลือกมิตรดี
1) ตนเองต้องเป็นคนดี กล่าวคือ จะต้องมีสัมมาทิฏฐิเข้าไปอยู่ในใจอย่างมั่นคง คือมี คุณสมบัติของกัลยาณมิตร หรือมีความเป็นมิตรแท้อย่างสมบูรณ์พร้อม ทั้งนี้เพราะ หากตนเอง ยังไม่เป็นคนดี ยังมีความเห็นผิดหรือเ
บทความกล่าวถึงความสำคัญของการเป็นคนดีและการคบคนดี โดยเริ่มจากการมีสัมมาทิฏฐิในตนเองก่อนจึงสามารถชักนำผู้อื่นให้ดีได้ การมีมิตรดีช่วยชี้แนะและพัฒนาให้บุคคลไปในทางที่ถูกต้องได้ แม้แต่คนพาลหากได้มิตรดีสา
ระบบวรรณะในสังคมฮินดู
39
ระบบวรรณะในสังคมฮินดู
ความต้องการของผู้ชนะสงครามคืออารยัน ซึ่งเป็นกลุ่มผู้มีอำนาจในสังคม ที่ต้องการจะ แบ่งแยกกลุ่มชนที่มีชาติพันธุ์ต่างกันออกจากกันอย่างชัดเจนระหว่างอารยันกับดราวิเดียน เพื่อ ความบริสุทธิ์ของเชื้อชาติและเผ่
เนื้อหาเกี่ยวกับการจัดระเบียบวรรณะในสังคมฮินดู โดยเฉพาะการแบ่งแยกระหว่างอารยันและดราวิเดียน การสร้างชนชั้น และความหมายของวรรณะที่มีต่อความเชื่อและการใช้ชีวิตในสังคม โดยสรุปวรรณะต่าง ๆ มาจากพระพรหมและอ
การทำมาหาเลี้ยงชีพและวรรณะในสังคมอินเดีย
40
การทำมาหาเลี้ยงชีพและวรรณะในสังคมอินเดีย
เกี่ยวข้องกับเรื่องของการทำมาหาเลี้ยงชีพหรือเป็นหน่วยเศรษฐกิจของชุมชนมาจากท้อง และ วรรณะศูทรซึ่งเป็นพวกใช้แรงงานมาจากเท้าของพระพรหม การที่มนุษย์ถือกำเนิดมาจากอวัยวะที่ต่างกันดังนี้ จึงไม่มีความเสมอภาค
บทความนี้สำรวจประเด็นการทำมาหาเลี้ยงชีพในสังคมอินเดียที่สัมพันธ์กับระบบวรรณะ ตั้งแต่การเกิดในวรรณะต่าง ๆ จนถึงการส่งผลกระทบต่ออาชีพและความเสมอภาค โดยเฉพาะอย่างยิ่งจากยุคอุปนิษัทที่ประกอบด้วยการค้นหาคว
คัมภีร์อุปนิษัทและความสำคัญในศาสนาพราหมณ์
41
คัมภีร์อุปนิษัทและความสำคัญในศาสนาพราหมณ์
สร้างปรัชญาใหม่ๆ วันดีคืนดีก็ตั้งปัญหาถามพวกพราหมณ์ว่า “อะไรคือปฐมเหตุของโลกและชีวิต พรหมคืออะไร เราเกิดมาจากไหน เราอยู่ได้ด้วยอะไร เราถูกสร้างขึ้นมาบนพื้นฐานแห่งอะไร” เมื่อต่างคนต่างพยายามใช้ปัญญาของ
คัมภีร์อุปนิษัทเป็นการรวบรวมความคิดเกี่ยวกับปฐมเหตุของโลกและชีวิต รวมถึงเรื่องของพรหมัน ซึ่งมีความสำคัญต่อศาสนาพราหมณ์และการพัฒนาปรัชญา เป็นการศึกษาเกี่ยวกับความจริงสูงสุดและพื้นฐานของการหลุดพ้นจากทุก
ปูรณกัสสปะและมักขลิโคสาล
58
ปูรณกัสสปะและมักขลิโคสาล
3.2.1 ปูรณกัสสปะ พระพุทธโฆษาจารย์กล่าวว่า ปูรณกัสสปะเกิดในวรรณะพราหมณ์ วัยเด็กได้เป็น คนรับใช้ในตระกูลหนึ่งซึ่งมีคนรับใช้อยู่ 99 คน รวมปูรณกัสสปะอีกคนหนึ่งเป็น 100 คน ด้วย เหตุนี้จึงทำให้เขาได้ชื่อว่า
ปูรณกัสสปะเกิดในวรรณะพราหมณ์ และมีแนวคิดที่แตกต่างจากหลักกฎแห่งกรรมในพระพุทธศาสนา ส่วนนักบวชมักขลิโคสาลมีจุดเริ่มต้นจากการทำผิดพลาดในวัยเด็ก เขาและปูรณกัสสปะมีศิษย์มากมายและต่างสร้างลัทธิที่สะท้อนความ
ปกุธกัจจายนะและสัญชัยเวลัฏฐบุตร: ความเชื่อและลัทธิในสมัยพุทธกาล
60
ปกุธกัจจายนะและสัญชัยเวลัฏฐบุตร: ความเชื่อและลัทธิในสมัยพุทธกาล
ตามธาตุไฟ ธาตุลมก็จะไปตามธาตุลม อินทรีย์ทั้งหลายย่อมเลื่อนลอยไปในอากาศ คนทั้งหลาย จะหามเขาไปยังป่าช้า กลายเป็นกระดูกมีสีดุจสีนกพิราบ สิ่งที่ได้จากการเซ่นสรวงคือขี้เถ้าเท่านั้น ทานนี้คนเขลาบัญญัติไว้ ค
บทความนี้พูดถึงแนวคิดของปกุธกัจจายนะและสัญชัยเวลัฏฐบุตรในสมัยพุทธกาล ความเชื่อของปกุธกัจจายนะเกี่ยวกับลัทธิ ‘นัตถิกวาทะ’ ที่มองว่ามีสภาวะ 7 กองที่ไม่ขึ้นอยู่กับปัจจัยใด ๆ อธิบายว่าความตายและการเกิดใหม
การบังเกิดขึ้นของพระพุทธศาสนาและการเปลี่ยนแปลงในสังคมอินเดีย
65
การบังเกิดขึ้นของพระพุทธศาสนาและการเปลี่ยนแปลงในสังคมอินเดีย
3.4 การบังเกิดขึ้นของพระพุทธศาสนากับการเปลี่ยนแปลงความเชื่อและ วัฒนธรรมในสังคมอินเดีย การบังเกิดขึ้นของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเป็นเหตุการณ์อันยิ่งใหญ่ ซึ่งเปลี่ยนแปลง ประวัติศาสตร์ ความเชื่อ และวัฒนธรรมขอ
การบังเกิดขึ้นของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้เปลี่ยนแปลงประวัติศาสตร์ ความเชื่อ และวัฒนธรรมของชาวอินเดียอย่างมีนัยสำคัญ จากการที่สังคมก่อนยุคพุทธกาลอยู่ภายใต้อิทธิพลของศาสนาพราหมณ์การแบ่งคนเป็น 4 วรรณะมีอิท
พระพุทธศาสนาในอินเดียหลังยุคพุทธกาล
78
พระพุทธศาสนาในอินเดียหลังยุคพุทธกาล
บทที่ 4 พระพุทธศาสนาในอินเดียหลังยุคพุทธกาล 4.1 พระพุทธศาสนาหลังพุทธปรินิพพาน 500 ปี ในมหาปรินิพพานสูตรมีข้อความตอนหนึ่งกล่าวถึงโอวาทที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัส กับพระอานนท์ว่า “อานนท์บางทีพวกเธออาจจะค
บทที่ 4 สำรวจความสำคัญของพระธรรมและวินัยหลังพระสัมมาสัมพุทธเจ้าล่วงลับไป และแนวทางการสังคายนาเพื่อรักษาพระศาสนาให้ยั่งยืน เสนอวิธีการรวบรวมคำสอนของพระองค์ในลักษณะต่าง ๆ เพื่อประโยชน์แก่พุทธบริษัท และป
การเสื่อมถอยของพระพุทธศาสนาในอินเดียยุคปลาย
109
การเสื่อมถอยของพระพุทธศาสนาในอินเดียยุคปลาย
ระยะแรกปรากฏว่าคณาจารย์ชาวพุทธประสบความสำเร็จในการพัฒนาตันตระล้ำหน้าพวก ฮินดูมาก เพราะมนตรยานมีอิทธิพลในทางเข้าเร้าอารมณ์ให้เลื่อมใสง่าย และมีพิธีกรรมอัน ส่วนสหัชยานมีอิทธิพลในด้านการปฏิบัติสมาธิอย่าง
บทความนี้สำรวจการเสื่อมถอยของพระพุทธศาสนาในอินเดียโดยเฉพาะในยุคปลาย ซึ่งพบว่าคณาจารย์ชาวพุทธประสบความสำเร็จในช่วงแรก แต่ในตอนหลังพระพุทธศาสนาเริ่มถูกกลืนหายไปโดยอิทธิพลของลัทธิตันตระและการเปลี่ยนแปลงข